![]() |
Oorzaken van het digitaal pesten Aan de andere kant zorgt het Internet ook voor méér contacten voor een kind. Online vriendjes maken is veel gemakkelijker dan in de echte wereld, vooral voor verlegen kinderen, omdat je iemand niet recht in de ogen hoeft te kijken.
Chat-programma's
Zo maakte in 2001 al tweederde (66%) van de Amerikaanse kinderen van 12 t/m 14 jaar gebruik van chat-faciliteiten. De laatste jaren is dit alleen maar gegroeid, wat zowel positieve als negatieve kanten heeft.
Pesten Bij pesten gaat het altijd om twee belangrijke gegevens: · de macht is ongelijk verdeeld (een zwakke partij tegenover een sterke partij); · en het pesten heeft negatieve effecten voor het slachtoffer. Als degene die gepest wordt zich verzet (of zich verweert), is dat voor de pester vaak voldoende reden om zijn slachtoffer nóg harder aan te pakken. Jammer genoeg biedt het Internet veel mogelijkheden om te pesten. Overal op forums, prikborden en gastenboeken kun je vrij anoniem berichten plaatsen. Het is dus heel gemakkelijk om vervelende dingen over iemand anders te zeggen, én om ervoor te zorgen dat dat ook nog gelezen wordt. Zo was er onlangs een groep kinderen die het telefoonnummer van een klasgenote online hadden gezet. Daarbij was de mededeling geplaatst dat ze het nummer konden bellen voor gratis seks. Inmiddels beginnen rechters uitspraken te doen die bevestigen dat het verboden is om privé-gegevens van anderen op het Internet te plaatsen, om wat voor reden dan ook. Maar iemand die pest-slachtoffer is, heeft daar natuurlijk niets aan op het moment dat het daadwerkelijk gebeurt. Een andere manier van online pesten is mensen uitschelden via e-mail, SMS, chat, of MSN. Het kind in kwestie krijgt dan intimiderende mailtjes (hatemail) van andere kinderen toegezonden, waarin bijvoorbeeld wordt verteld dat hij morgen niet op school mag komen, omdat hij anders in elkaar wordt geslagen. De truc is om hier zo min mogelijk aandacht aan te besteden en de teksten in ieder geval niet letterlijk te nemen. Het lijkt vaak heel ernstig, maar in de praktijk gaat het meestal om pubers die uit verveling zomaar wat roepen. De derde en misschien wel vervelendste pestmethode is het online bestellen van producten voor iemand anders. Het is bijvoorbeeld vrij eenvoudig om via Internet een proef-abonnement op een tijdschrift of een erotische gids aan te vragen. Dit gaat altijd via eenvoudige invul-formulieren, die door het ontvangende bedrijf meestal niet op waarheid worden gecheckt. Je kunt hier dus ook de naam van iemand anders invullen, die het product vervolgens in zijn of haar bus krijgt. Reageren op pesterijen via Internet verschilt niet wezenlijk van datgene wat je doet om pesten in het echte leven aan te pakken. Ouders en leerkrachten moeten optreden tegen de daders, praten met alle betrokkenen, en kinderen beschermen door ze weerbaar te maken. Veel kinderen durven het niet te vertellen tegen volwassenen. Ze verwachten van hen geen effectieve hulp. Toch kun je in sommige gevallen wel iets ondernemen (zie 2.5 Wat kun je als ouder doen bij problemen?)
Vereenzaming Het is heel goed als een kind via het Internet contacten legt met andere kinderen. Het verbreedt zijn sociale beeld. Het gaat echter mis wanneer een kind alleen nog maar Internet-vriendjes heeft en bijna nooit meer buiten speelt. Op dat moment kun je niet alleen spreken van vereenzaming, maar ook van een verslaving. Het kind is dan afhankelijk geworden van het Internet.
Wat kun je doen tegen digitaal pesten?
1. Spoor de dader op
Soms is de identiteit van de dader te achterhalen door uit te zoeken van welke computer op school het bericht is verzonden. Roep daarbij de hulp in van de leerkracht. Deze moet kunnen nagaan wanneer het bericht verstuurd is en welke klas op dat moment gebruik maakte van de computers. De stijl van het bericht en eventuele taalfouten kunnen de dader verraden. De dader kan wellicht ook worden gevonden door in de klas te praten over wat er is gebeurd. Het is belangrijk dat de school het pesten wil stoppen.
2. Praat thuis of met de school over het pesten
Als het pesten in de klas wordt aangekaart, bestaat het gevaar dat het slachtoffer opnieuw door de pester(s) te grazen wordt genomen. Het is belangrijk de pesterijen wel bespreekbaar te maken. Bespreek het met je ouders en laat die het weer met school bespreken, of ga naar een docent die je vertrouwd en die ook wat van computers en internet af weet. Denk nooit dat het aan jezelf ligt of dat het vanzelf over gaat. Pesten is van alle tijden en zal ook wel altijd blijven bestaan, maar pak het wel aan.
3. Reageer niet op pest-mails
Internet-pesters kunnen gemakkelijk anoniem blijven. Daarom is het vaak niet mogelijk om een dader te achterhalen, en zit er niets anders op dan het effect te minimaliseren. Dat kan het beste door niet te reageren op haat-mailtjes of andere ongewenste e-mail. Het is heel belangrijk om alle volgende mailtjes van dezelfde afzender te verwijderen, zonder ze te openen. Als de dader geen respons krijgt, gaat de lol er snel af.
Sommige e-mail programma’s, waaronder Outlook, hebben de mogelijkheid om specifieke afzenders te blokkeren. (In de praktijk komt het erop neer dat berichten die afkomstig zijn van een bepaald adres, automatisch naar de prullenbak verwezen worden.) Heeft uw e-mail programma zo'n mogelijkheid niet, dan kunt u overwegen om een spamfilter te installeren (zie 2.2 Stoomcursus techniek voor ouders) en de pest-mail als spam te laten behandelen. Bijvoorbeeld door zijn of haar e-mail adres op een zwarte lijst te zetten.
Tip: e-mail blokkeren in Outlook Express gaat als volgt. Vanuit een ongewenste mail gaat u naar naar Bericht en dan naar Afzender blokkeren. Alle mailtjes van deze afzender worden vanaf nu ongelezen in de prullenbak gegooid. Per ongeluk de verkeerde persoon geblokkeerd? Ga dan naar Extra gevolgd door Afzenders blokkeren en corrigeer uw instellingen. (In de grote broer Outlook kiest u Acties gevolgd door Ongewenste e-mail.)
Op den duur loont het wellicht de moeite om een nieuw e-mail adres te nemen. Wees altijd voorzichtig met het doorgeven van jouw e-mail adres aan anderen.
4. Vraag advies
De club 50tien.nl is beschikbaar voor iedereen die wil praten over problemen op en rond school, dus ook voor problemen met pesten via Internet of sms. Men geeft advies en kan zonodig de juiste contactpersonen vinden.
tel.: 0900 5010 (gratis) bereikbaar op werkdagen van 12.00 tot 17.00 uur
Voor een advies kunnen kinderen, ouders en leerkrachten ook bellen met de hulplijn van Pestweb.nl 0800 2828280 of mobiel 0900 2828280 elke schooldag van 2 tot 5 uur Ook geeft het Pestweb via mail een persoonlijk antwoord op vragen.
Naar de politie? Pesten is niet strafbaar, tenzij een kind stelselmatig wordt belaagd. In het laatste geval is er sprake van stalking en kunt je samen met je ouder(s) aangifte doen. Ook wanneer je lichamelijk letsel of materiële schade is toegebracht, kunt je de politie inschakelen.
|